PLASTIK ÇESITLERI

Plastik Çesitleri

Plastiklerin kullanimlari sirasinda gösterdikleri özelliklerine göre inceleyecek olursak bunlarin üç ana grupta toplandigini görürüz.

• Elastomerler

• Termoplastikler

• Termosetler

Elastomerler

Üç boyutlu sebeke yapisi olusturarak yüksek esneklik gösteren polimerlerden
meydana gelirler.

Termoplastikler

Molekül yapisi olarak yan zincirler ve gruplar ihtiva ederler. Moleküller, elastomerlerde ve termosetlerde oldugu gibi üç boyutlu bir yapi teskil etmezler. Moleküller arasinda zayif Van der Walls baglari vardir. Bu sebeple rijid yapiya sahip degillerdir. Isi altinda yumusarlar, bu özelliklerinden faydalanarak isitilmak suretiyle sekillendirilirler. Bu sekil degisikligi esnasinda hiçbir kimyasal degisiklige ugramazlar. Tekrar tekrar isitilarak yeni sekiller alabilirler. Piyasada toz ve granül halde bulunurlar. Kompozit malzeme imalinde az da olsa kullanilirlar.

Termosetler :
Molekül yapilari, polimerizasyon sirasinda molekülün reaktif olan kismi
moleküller arasindaki zincir yapiyi teskil eder. Moleküller bir üç boyutlu yapisi teskil edecek tarzda birbirlerine bagli bir rijid yapi ihtiva ederler. Bu baglama
esnasinda meydana gelen olay tek yönlü kimyasal bir reaksiyondur. Plastik malzeme sekil aldiktan sonra sertlesir ve malzeme artik yumusayip sekil degistiremez.

Üç tiptedir:
• Cila tipi
• Döküm tipi
• Cam takviyeli plastik tipi

Takviyeli plastik, (kompozit) malzemelerde kullanilan matris malzeme (tali faz)
herhangi bir plastik malzeme olabilir. Su veya bu malzemenin kullanilip kullanilmamasi malzemeyi dizayn eden kisinin hayal ve bilgisinin neticesi olarak
ortaya çikar. Plastik malzemeler genelde reçineler diye anilirlar. Kompozit malzeme imalinde en çok kullanilan reçineler termosetlerdir. Ekonomik, verimli ve gelismis mekanik özellikleri olan parçalar, termoset plastikler kullanilarak kolaylikla yapilabilirler. Günümüzde deniz araçlari yapiminda, otomotiv sanayinde, insaat sektöründe, depo, tank, boru ve mobilya yapiminda ekonomik oldugundan ve aranan özellikleri sagladigindan büyük ölçüde kullanilan, arzu edilen güncel bir malzeme haline gelmislerdir.

Termoset plastikler içinde ise en çok kullanilanlar polyesterler, fenolik reçineler ve silikonlardir. Polyesterler bunlarin içinde en önde gelenleridir. Özellikleri, kullanim kolayligi, imalat yatiriminin az olmasi, her amaç için farkli formüllerde edilebilmelerinin yaninda digerlerinden çok daha ucuz olmasi polyesterin tercih edilmesine neden olur. Özel kullanim yerleri için epoksi reçineler yüksek mukavemetli ve kimyasal dirençlidir. Fenolik reçineler ise yüksek mukavemetin yaninda büyük isi direnci de istenen yerlerde kullanilirlar.

Polyester reçine, genellikle doymamis dikarboksilik asit ve glikolün kondensasyonu sonucu elde edilir. Çift bag ihtiva eden bir lineer polimerdir. Lineer polimer halinde iken rijid bir yapi göstermeyen polyesterleri üç boyutlu bir sebeke yapisina sahip polimer haline getirmek amaci ile içerisine bir miktar stiren veya benzeri çift bagli monomerler katilir. Ayrica polyestere belli özelliklerin verilmesi amaciyla stiren ile birlikte farkli maddeler de katilabilir. Bu maddelerin sagladigi özellikler söyledir:

Metil akrilat : Isik stabilitesi ve hava sartlarina karsi polyesterin direncini saglar.
Maleimit: Yüksek reaktivite ve isiya dayanikliligini arttirir.
Triallit fosfat : Atese dayaniklilik saglar.
Trifenil stibin : Isik geçirgenlikle birlikte atese dayaniklilik saglar.

Genel olarak polyesterler asagidaki reaksiyona göre üretilirler :

Polyesterlerin çogu 250 °C'ye kadar emniyetle kullanilabilir. En büyük dezavantaji yukaridaki reaksiyon sonucu, üretilmesi sirasinda % 4 ila % 8 büzülmesidir. Bu büzülme sertlesme sirasinda monometrelerin büzülmesi sonucundaortaya çikar. Bunun neticesi olarak düzgün bir yüzey elde etmek zordur. Degisenuygulamalar için pek çok tipte polyester gelistirilmistir. Genel amaçla polyesterlere ilave olarak esnek ve yari rijid tipler, isi ve çevre degisimlerine ve kimyasalmaddelere karsi dayanikli tipler gelistirilmis olup bu çesitler bugün için çok fazla kullanim sahasi bulabilmektedirler.

ANASAYFA || PLASTIK NEDIR || PLASTIK TERIMLERI || GÖRÜSLER || ILETISIM